Gençlerde Ağız ve Diş Sağlığı

Home Gençlerde Ağız ve Diş Sağlığı

Gençlerde Ağız ve Diş Sağlığı

Ergenlikte beden, büyük oranda değişim ve gelişim gösterir. Bu dönemde gençler fazla enerji tüketirler. Sağlıklı gelişim, estetik görünüm ve gereken enerjiyi elde edebilmek için gençler ağız ve diş sağlığını destekleyecek etkenlere dikkat etmeliler. Bunlar;

Beslenme Genelde gençler sağlıklı ve dengeli beslenmeyi ihmal edebiliyor. Zamanlarının çoğunu dışarıda geçirdikleri için yemeklerini dışarıda yiyorlar. Tükettikleri besinler, genel olarak hızlı tüketilen fast food dediğimiz sağlıksız yiyecekler oluyor.

Gençlerin çoğu uyku düzeni, öğün atlamadan düzenli ve sağlıklı beslenme gibi rutin alışkanlıklara sahip değil. Bu dengesiz yaşam şeklinin yanında kötü alışkanlıklara da meyledebiliyorlar. Yani dengesiz ve sağlıksız beslenme, sigara gibi kötü alışkanlıklar gençlerin sağlıksız büyümesine neden oluyor. Bu sağlıksız yaşam biçimi diş ve dişeti hastalıklarına davetiye çıkarıyor.
Beden bir bütündür ve bir bölgede ortaya çıkan sağlık sorunu diğer bölgeleri de etkiler. Sağlıksız beslenme sağlıksız ağız ve diş sağlığına neden olur.

Eğitim ve Eğlence – Gençlerin zamanının büyük bölümü okulda geçiyor. Okuldan kalan zamanlarda çeşitli spor ya da sanat çalışmalarına katılıyorlar, sosyal yaşamlarını sürdürmek için çeşitli buluşmalara, faaliyetlere katılıyorlar. Eğitim ve eğlence etkinliklerini sürdürürken kişisel bakımın en önemli ayağı olan ağız ve diş sağlığını ihmal edebiliyorlar.

Günümüzde internetin de yoğun etkisi söz konusu. Özellikle uyumadan önce internette geçirilen zaman sonrası dişler fırçalanmadan uyunabiliyor. Buda gece boyu dişlerin bakterilere maruz kalması demek oluyor.

Diş Fırçalama Alışkanlığı – Ergenlik döneminde diş sağlığı sorunlarının asıl nedeni fırçalama alışkanlığının tam olarak yerleşmemiş olması. Çoğu ergen diş fırçalamayı çeşitli bahanelerle ihmal ediyor ve çürüklerin ve diş eti hastalıklarının oluşumuna zemin hazırlıyor. Diş hijyeni bebeklik çağında başlayarak, temizlik alışkanlığı bilinçaltına yerleşen bir rutin olmalı. En ideali günde en az 2 defa dişlerin 2-3 dakika süresince fırçalanması.

Hormonal Etkenler – Ergenlikte bedenin değişimi ve gelişimi esnasında yoğun hormonal değişiklikler oluyor. Hormonlarda anî artışlar yaşanıyor. Bu yüzden diş ve dişeti sorunları hormonal dengesizliklerin etkisi ile normalinden fazla olabiliyor.

20 Yaş dişleri – Çenenin en gerisinde yer alan 20 yaş dişleri akıl dişi yada 3. büyük azı dişi olarak adlandırılır. Genelde 17-25 yaş arası çıkar ve geç yaşlara kadar çıkmayıp gömük halde beklerler. Bu dişlerin sürmesi genelde zaman alır ve ağrılıdır. Ağrı kesiciler yada ılık tuzlu su ile gargara, ağrıyı dindirmeye yardımcı olabilir.

Herkeste sorunlu geçmese de 20 yaş dişinin sürdüğü dönemde şişlik, hassasiyet, ağzı açmada güçlük, ağızda kötü koku, kötü tat, ağrı gibi rahatsızlıklar sıklıkla görülür.
Ağızda diş diziliminin sonunda yer aldıklarından hijyenini sağlamakta zor oluyor. Hijyeni sağlanamadığında hızla çürüyebiliyor 20 yaş dişleri. Temas ettiği azı dişini de çürük bakterileri ile olumsuz etkileyebiliyor.
20 yaş dişi sürdüğü dönemde komşu dişlere basınç uygulayarak ağrıya neden olabilir. Uyguladığı basınç ve ittirme kuvveti ile diğer dişlerin kaymasına neden olarak ortodontik sorunlar oluşturabilir.

Spor – Gençler enerjilerinin de yüksek olmasıyla çeşitli spor dalları ile ilgileniyorlar. Spor yaparken, yaptıkları spora göre tedbirlerini alarak olası sağlık sorunlarını önlemeye çalışmalılar. Bir müsabaka esnasında ağıza gelen darbe, diş kırıkları, çene kayması gibi ağız diş ve çene rahatsızlıklarına neden olabilir. Örneğin boks veya benzeri sert sporları yapan bir genç spor esnasında ağız koruyucu kullanmalı.

Kötü Alışkanlıklar – Sigaraya başlamanın asıl nedeni özenmedir. Genç idealize ettiği statü yada sosyallikteki kişilere özenerek sigaraya başlar. Ergenlikte sosyal yaşam en önemli faktördür. Grup tarafından kabul görme, gruba aidiyet hisleri çok yoğundur. Grupta sigara içen baskın karakter varsa genç farkında olmadan özenme yada grupta var olma adına sigara kullanabilir.

Ağız ve diş sağlığı için sigara oldukça zararlıdır.
Günlük beslenmenin içine yerleşmiş kültürel alışkanlıklar da ağız ve diş sağlığı için tehdittir. Fazla tüketilen çay, kahve gibi kafeinli içecekler, kola gibi asitli içecekler de dişler için zararlıdır.
Yoğun şekerli gıda tüketimi de dişlerin çürümesini hızlandırır.

Aksesuar – Geçirdikleri dönemin bir yansıması olarak gençler kendi farklarını ortaya koymak için değişik yöntemler deniyorlar. Eşyalar aracılığıyla kendilerini ifade etmek yada tepki koymak için bedenlerinde çeşitli değişiklikler yapıyorlar.

Ağız,dudak, dil bölgelerinde küpe yada piercing gibi aksesuarlar kullanıyorlar. Dili deldirmek enfeksiyona neden olabiliyor. Ya da dile takılan küpe/piercing ağız içinde dişlere çarparak dişlerde oyukların oluşumuna zemin hazırlıyor, diş minelerine zarar veriyor. Dudağa yapılan işlemlerde yine diş yüzeylerine hasar verebiliyor. Enfeksiyona davetiye çıkarabiliyor.

Çeşitli Sağlık Sorunları – Kulak burun boğaz hastalıkları kaynaklı burundan nefes alamama özellikle gece ağız açık uyuma diş sağlığı için oldukça zararlıdır. Burun tıkanıklığı geniz eti gibi problemler ile ağızdan soluyan bireylerde üst çene darlıkları oluşabiliyor. Bu durum ağız gelişimini komplike bir şekilde olumsuz etkileyebiliyor.

Geceleri tükürük salınımının azalmasına ek olarak ağızdan nefes alındığında ağız iyice kuruyup bakterilere karşı savunmasız kalabiliyor.

Özgürce Gülümseyemiyor Musunuz?

0 (545) 372 54 85

blank image
  • 31 Ocak 2019

Ortodonti ile Hayata Gülümse

Gülmek her insan için önemli bir ihtiyaçtır. Hayatımızda bizi güldürecek olumlu yaşantılar biriktirmek için çabalarız. Nasıl göründüğünü düşünmeden özgürce tebbessüm...

blank image
  • 31 Ocak 2019

Ortodonti Nedir?

Dişlerde ve çene yapısında bulunan yerleşim bozukluklarını tedavi ederek sağlıklı ve estetik bir şekilde kullanım sağlayan diş hekimliğinin bir uzmanlık...

blank image
  • 31 Ocak 2019

Diş Teli Modelleri

Ortodontik tedavi sürecinde kullanılabilecek farklı braket/tel modeli mevcuttur. İlk ortodonti muayenesinden sonra dişlerde ya da çenede yaşanan probleme bağlı olarak tedavide kullanılacak...

  • Gençler ağız ve diş sağlığı için neler yapabilir?
Gençlerde diş ve dişeti problemlerine yoğun bir şekilde rastlanır. Bunun önüne geçmek için gençlerin alışkanlıklarını yeniden gözden geçirmeleri, beslenme tutumlarına ve ağız hijyenine önem vermeleri gerekmektedir. Sağlıklı beslenen kişilerin sağlam dişleri, sağlıklı dişetleri olur. Gençlerin gelişimlerini destekleyen ve yeterli enerjiyi üretecek besinleri tüketmeleri gerekir. Yetişkinlere oranla daha fazla protein, vitamin, kalsiyum ve mineral gereksinimleri var. Bu yüzden Kalsiyum ağırlıklı beslenmeli, aynı zamanda flor fosfor içeren gıdalar tüketmeliler. Ergenlik dönemi, dış görünüşün üzerine en fazla düşüldüğü dönem. Gençler dışardan nasıl algılandıklarına çok fazla önem veriyorlar. Saç ve cilt bakımı, makyaj, giyim gibi görünüşü etkileyen kişisel bakımları için zaman ayırmaya çalışıyorlar. Fakat ağız ve diş sağlığı konusunda yeteri kadar özveride bulunmuyorlar diyebiliriz. Bunun önemini sağlık sorunlarıyla karşılaşınca fark ediyorlar. Sağlık problemi yaşamadan, ağız ve diş sağlığı için ağız hijyenine önem vermeleri, yılda bir defa diş hekimi muayenesinden geçmeleri faydalı olacaktır. Gençlerde dişler temiz olsa dahi tam olarak beyaz olamıyor, dişlerini düzenli fırçalayan kişilerde bile kanal yada dolgu gibi işlemlerin yapılması gerekebiliyor. Bunun nedeni dişlerin doğru bir şekilde ve etkili fırçalanmaması. Gençler diş hijyenine dikkat etmeye çalışsa da doğru diş fırçalamayı bilmediklerinden dişleri sağlıklı bir yapıda olmuyor. Doğru diş fırçalama alışkanlığı geliştirerek dişlerinin tam anlamıyla bakımını yapmalılar. Dişler üzerinde travma oluşturabilecek sert antrenmanlarda, spor müsabakalarında, darbe alınabilecek etkinliklerde ağız koruyucu kullanarak dişlerini korumalılar. 20 yaş dişleri ağızda sonradan ortaya çıktıkları için diş hekiminin değerlendirmesine göre ağızda kalıp kalmamalarına karar verilir. Azı dişleri erken çekilmişse, 20 yaş dişleri onların yerlerine kullanılabilir. Fakat geç çıktıkları için genelde çene yapısında 20 yaş dişlerine yer kalmıyor. Bu yüzden gömük yada yarı gömük çıkabiliyorlar. O zaman komşu dişleri ittiriyor mu, dokusu nasıl, gömük mü, dişin pozisyonu nasıl bunlar değerlendirilir ve gerekirse 20 yaş dişi çekilir. Bir kısmı sürmüş 20 yaş dişinde, dişeti çevresinde yumuşak doku olması nedeniyle enfeksiyon oluşabilir. Çünkü yarı gömük dişin dokusunda sıklıkla yiyecek artığı kalır ve enfeksiyona neden olur. Enfeksiyon olmuş 20 yaş dişi ağzın kapanmasını engelleyebilir, ağız kokusu yapabilir. Antibiyotik kullanarak şiş ve ağrı dindirilse bile problemin tekrarlaması muhtemeldir.
Ağrılı durumlarda diş çekiminden korkarak endişe ederek antibiyotik ile geçici çözümler denemek yerine hekimin görüşüne göre gerektiğinde 20 yaş dişi çekilmelidir. Ağızda gömük kalmış 20 yaş dişleri kist oluşturabilir. Gömük dişlerle ilgili diş hekiminden yardım alarak ilerde oluşabilecek kist yada ortodontik sorunların önüne geçilmelidir.
Çene gelişimini tamamladığı halde doğru bir şekilde sürmemiş 20 yaş dişi çekilmelidir. Çürüyen yada bir parçası kırılan 20 yaş dişini çekmek zordur. Genç yaşta çekim yapmak hızlıca iyileşme sağlar ve dişeti çabuk toparlanır. Yaş ilerledikçe tedavi zorlaşabilir ve iyileşme süreci uzayabilir. Sorun çıkaran enfekte olan yanlış sürmüş 20 yaş dişi çekilerek dokuların hızlıca iyileşmesiyle sorun ortadan kaldırılabilir.
  • Ortodontik tedaviyi en fazla tercih eden yaş grubu gençler
Ortodontik sorunlar genelde çocukluktan itibaren baş gösterir. Ergenlikte görünüm önem kazandığı için gençler en fazla ortodontist ziyaret eden yaş grubu. Bize geldiklerinde ortodontik tedaviye başlamadan önce diş sağlığı ile ilgili problemlerinin varlığını görüyor ve önce bu işlemlerin yapılması üzerine bir rota belirliyoruz. Sonrasında ortodontik tedavi uyguluyoruz. Tedavi sonrası gençlerin fotoğraflarında gülerek poz verdiğini, rahatlıkla gülümseyebildiklerini, görünümlerinden memnun olduklarını olumlu geri dönüşlerinden anlıyoruz. Gelişim dönemi sona ermeden, tedavinin daha kolay daha kısa süreli ve daha olumlu seyrettiği yaş grubu olarak, gençlikte gecikmeden ortodontik tedaviyi tavsiye ediyoruz.